IDEF 2025’te Güçlü Mesajlar: Türkiye Savunma Sanayisinde Yeni Bir Eşiği Geride Bırakıyor
2025 yılı 17’nci Uluslararası Savunma Sanayi Fuarı (IDEF 2025), Türkiye’nin savunma sanayisinde geldiği noktayı ortaya koyan önemli mesajlara sahne oldu. Açılış töreni, Recep Tayyip Erdoğan’ın katılımı ve konuşmasıyla tamamlanırken, törende verilen mesajlar hem güvenlik hem de ekonomi başlıklarında dikkat çekici vurgular içerdi.
Cumhurbaşkanı Erdoğan konuşmasında, Türkiye’nin savunma sanayisinde yerli ve millî üretim kapasitesini artırarak “milletin bağımsızlık yürüyüşünü kendi gök kubbesi altında, kendi kanatlarıyla sürdürdüğünü” ifade etti. Özellikle geçmişte yaşanan ambargo dönemlerine atıf yapan Erdoğan, Kıbrıs Barış Harekâtı sürecinde ve sonrasında savunma sistemlerine erişimde yaşanan kısıtlamaların, bugün gelinen noktayı daha anlamlı hâle getirdiğini belirtti.
Yerli ve Millî Oran %80’lere Dayandı
Açıklamalarda öne çıkan başlıklardan biri, savunma sanayisinde yerli ve millî üretim oranının yüzde 80’lere yaklaşması oldu. Erdoğan, özellikle hava savunma sistemleri başta olmak üzere kritik alanlarda dışa bağımlılığın azaltılmasının, ulusal güvenlik açısından hayati öneme sahip olduğunu vurguladı.
Program kapsamında görüşlerine başvurulan güvenlik ve dış politika uzmanı Oytun Orhan da, bölgesel gelişmelerin savunma sanayisinin önemini daha görünür kıldığını belirtti. İran–İsrail arasında yaşanan çatışmalar ve farklı coğrafyalardaki savaş örneklerinin, hava savunma sistemleri ve hava üstünlüğünün ülkelerin güvenliğini test eden temel unsurlar hâline geldiğini söyledi.
Dışa Bağımlılık Güvenlik Açığına Dönüşebiliyor
Orhan’ın değerlendirmelerinde, savunma alanında dışa bağımlılığın yalnızca askerî değil, aynı zamanda siyasi ve ekonomik sonuçlar doğurduğu vurgulandı. Terörle mücadelede geçmişte yaşanan tecrübelerin, silah ve sistem tedarikinde yaşanan kısıtlamaların nasıl bir güvenlik açığına dönüşebildiğini ortaya koyduğu ifade edildi. Bu nedenle millî imkânlarla geliştirilen savunma sistemlerinin sürdürülebilirlik, maliyet ve güvenlik açısından kritik olduğu dile getirildi.
İHA ve SİHA’lar Savaşın Doğasını Değiştiriyor
Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın konuşmasında özel olarak değindiği konulardan biri de insansız hava araçları (İHA) ve silahlı insansız hava araçları (SİHA) oldu. Erdoğan, bu sistemlerin hem terörle mücadelede hem de farklı ülkelerdeki çatışma sahalarında oyun değiştirici bir rol üstlendiğini ifade etti.
Uzman değerlendirmelerinde, savaşın doğasının hızla değiştiği ve artık küçük, düşük maliyetli insansız sistemlerle yüksek maliyetli konvansiyonel unsurların etkisiz hâle getirilebildiği vurgulandı. Rusya–Ukrayna sahasında yaşananlar da bu dönüşümün somut örnekleri arasında gösterildi. Ayrıca bu teknolojilerin yalnızca askerî alanda değil, yapay zekâ ve insansız sistemler üzerinden sivil teknolojilere de önemli bir ivme kazandırdığı belirtildi.
Savunma Sanayi Ekonomiye ve Diplomasıya Katkı Sağlıyor
Savunma sanayisindeki yükselişin yalnızca güvenlik boyutuyla sınırlı olmadığına da dikkat çekildi. İhracat rakamlarındaki artışın, Türkiye ekonomisine sürdürülebilir bir girdi sağladığı ifade edilirken; savunma ürünlerinin ihracatının, bakım, modernizasyon ve uzun vadeli iş birliklerini de beraberinde getirdiği vurgulandı. Bu durumun, Türkiye’nin uluslararası ilişkilerinde kalıcı ve stratejik ittifaklar kurulmasına katkı sunduğu değerlendirildi.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Türkiye’nin savaş gemisi tasarlayıp üretebilen sınırlı sayıdaki ülkelerden biri hâline geldiğini belirterek, her gün yeni bir küresel ve bölgesel krizle karşı karşıya kalınan bir dönemde yerli ve millî savunma kapasitesinin hayati önem taşıdığını dile getirdi.
Ambargolar Fırsata Dönüştü
Konuşmalarda, geçmişte uygulanan yaptırımlar ve ambargoların, Türkiye açısından birer engel olmanın ötesinde, millî projelerin hızlanmasına da zemin hazırladığı ifade edildi. Milli Muharip Uçak projesi bu sürecin önemli örneklerinden biri olarak gösterilirken, 2028 yılında envantere girmesinin planlandığı bilgisi paylaşıldı.
Suriye, terörle mücadele ve NATO sürecinde yaşanan gelişmeler gerekçe gösterilerek uygulanan yaptırımların, savunma sanayisinde yerli çözümlerin geliştirilmesini hızlandırdığı vurgulandı. Böylece hem dışa bağımlılığın azaldığı hem de ihracat potansiyelinin arttığı ifade edildi.
Gazze Mesajı: “Artık Yeter”
Açılış töreninde Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Gazze’de yaşananlara ilişkin mesajları da geniş yer buldu. Gazze’deki insani dramın her geçen gün daha ağır hâle geldiğini belirten Erdoğan, açlık nedeniyle insanların hayatını kaybettiğine dikkat çekerek uluslararası topluma açık bir çağrıda bulundu.
Uzman yorumlarında, Gazze’de yaşananların artık bir insanlık krizi boyutuna ulaştığı, uluslararası siyasetin ve sessizliğin bu süreci derinleştirdiği ifade edildi. Yardım almaya giden sivillerin hedef alınmasının, yaşanan trajedinin boyutunu gözler önüne serdiği vurgulandı.
Güçlü Savunma, Güçlü Türkiye Vurgusu
IDEF 2025’te sergilenen yerli ve millî savunma sistemlerine ait görüntüler eşliğinde verilen mesajlarda, Türkiye’nin kendi ayakları üzerinde durdukça daha özgür ve daha güvenli bir ülke hâline geldiği vurgulandı. Program, savunma sanayisinde gelinen noktanın yalnızca bugünü değil, Türkiye’nin gelecekteki stratejik konumunu da şekillendirdiğini ortaya koydu.
Anahtar kelimeler:
IDEF 2025, savunma sanayi, yerli ve milli savunma, Recep Tayyip Erdoğan, İHA, SİHA, hava savunma sistemleri, savunma sanayi ihracatı, milli muharip uçak, ambargolar, ulusal güvenlik, Gazze mesajı, Türkiye savunma politikası
